کانادا نرخ بهره را کاهش داد؛ حالا چه میشود؟
بانک مرکزی کانادا بالاخره تصمیمش را گرفت. بعد از مدتها که نرخ بهره را بالا نگه داشته بود، برای اولین بار در چهار سال گذشته نرخ پایه را پایین آورد و این روزها همه جا صحبت همین است. برای خیلی از خریدارهایی که مدتها منتظر بودند، این خبر مثل چراغ سبزی است که دنبالش بودند. بگذارید با هم مرور کنیم که دقیقاً چه چیزی عوض شد و بازار از اینجا به کدام سمت میرود.
من مجتبی عسگریان هستم، مشاور ارشد املاک در تورنتو و رتبهٔ ۴۷ کمپانی ریمکس در دنیا. این نوع تغییرها نگاه مردم به خرید خانه را عوض میکند، پس ارزشش را دارد که کمی آرامتر و با نگاه به عددهای واقعیِ پشت این خبر جلو برویم.
دقیقاً چه اتفاقی افتاد
بانک مرکزی کانادا نرخ پایه را از ۵ درصد به ۴٫۷۵ درصد پایین آورد. دو عامل این تصمیم را رقم زد. اول رشد اقتصادی. بانک انتظار داشت تولید ناخالص داخلی امسال حدود ۲٫۵ درصد رشد کند، اما آمار کوارتر اول سال ۲۰۲۴ نشان داد این رشد فقط ۱٫۷ درصد بوده است. یعنی اقتصاد کند است. دوم تورم. تورم از ۲٫۹ درصد در مارچ به ۲٫۷ درصد در اپریل رسید. رشد کند بهعلاوهٔ تورمِ رو به کاهش به بانک این فضا را داد که نرخ را پایین بیاورد و همین کار را کرد.
چرا بازار مسکن باید تکان بخورد
وقتی وام گرفتن ارزانتر میشود، خرید هم راحتتر میشود. بیشتر مردم در تورنتو خانه را با وام میخرند، پس نرخ پایینتر یعنی پول ارزانتر و شرایط بهتر. پیشبینی اولیه این است که بازار کمی از رکود بیرون بیاید، قیمتها بهمرور بالاتر بروند و خیلی از خریدارهایی که مدت زیادی منتظر بودند جدیتر تصمیم بگیرند. بانک مرکزی هم اشاره کرد که اگر تورم با همین سرعت پایین بیاید، باید انتظار کاهشهای بیشتری داشته باشیم. تحلیلی دیدم که میگفت بانک تا سال ۲۰۲۶ فضای هشت بار کاهش نرخ را دارد. نمیدانیم این اتفاق میافتد یا نه، اما مسیر مشخص است. بانک همچنین گفت پایین آمدن نرخها بهمرور فشار روی اجارهها را هم کم میکند.
کانادا تنها نیست
این فقط داستان کانادا نبود. درست بعد از کانادا، بانک مرکزی اتحادیهٔ اروپا هم برای اولین بار بعد از پنج سال نرخ بهره را ۲۵ صدم درصد کاهش داد، از ۴ درصد به ۳٫۷۵ درصد. خبرگزاریها نوشتند کانادا و اروپا اولین اقتصادهای بزرگی بودند که شروع به کاهش نرخ کردند. شرایط اروپا کمی با ما فرق دارد، اما این همزمانی مهم است. وقتی بانکهای مرکزی بزرگ در یک جهت حرکت میکنند، این نشان میدهد چرخهٔ اقتصادی به کدام سمت میرود.
ثابت یا متغیر؛ سؤال اصلی
اینجا جایی است که خیلیها گیر میکنند. حدود ۷۵ درصد وامهای مسکن در کانادا فیکس یا ثابت هستند و این روزها خیلی از خریدارها وام ثابت میخواهند، اغلب هم ترمهای کوتاهتر، و وام سه سالهٔ ثابت گزینهٔ محبوب است. یک نکته را بدانید: این کاهش نرخ بهطور مستقیم روی نرخهای ثابت اثر نمیگذارد، روی متغیر اثر میگذارد. نرخهای ثابت به ارزش اوراق قرضه بستگی دارند و این اوراق میلیاردها دلار مبادله میشوند و تحت تأثیر عواملی بیرون از کانادا هم هستند. ارزش این اوراق کندتر از نرخ پایه تغییر میکند، اما در همان چند روز بعد از این کاهش، ارزش اوراق پایین آمد، و این یعنی نرخهای ثابت هم بهزودی پایین میآید. اگر وامتان را تمدید میکنید و قصد دارید چند سال در خانه بمانید، کارشناسان وامی که با آنها صحبت میکنم به وام سه سالهٔ ثابت با نرخ خوب گرایش دارند، با این آپشن که بعد از دو سال و نیم دوباره نرخ را بازبینی کنید. اگر فقط یک یا دو سال قصد ماندن دارید، حساب و کتاب فرق میکند.
فروشندهها هم دارند میآیند
یک نکتهٔ آخر که خیلیها فراموش میکنند. همان کاهش نرخی که خریدارها را وارد بازار میکند، فروشندهها را هم وارد میکند. خیلی از صاحبخانهها منتظر شرایط بهتری برای فروش بودند و حالا حس میکنند آن زمان رسیده است. پس انتظار داشته باشید خانههای بیشتری وارد بازار شوند، که در واقع برای شمای خریدار خبر خوبی است، چون انتخاب بیشتر یعنی فضای بیشتر برای یک خرید هوشمندانه.
چه اولین خانهتان را میخرید و چه به فکر فروش خانهٔ فعلی و رفتن به خانهٔ بعدی هستید، من و همکارانم در تیم عسگریان کمکتان میکنیم که با قیمت مناسب و در زمان درست خرید یا فروش خوبی داشته باشید. فرم پایین این صفحه را پر کنید یا یک مشاورهٔ رایگان رزرو کنید تا با هم صحبت کنیم. سلامت و برقرار باشید.
سوالات متداول
این کاهش نرخ، نرخ وام ثابت من را پایین میآورد؟
نه بهطور مستقیم. نرخ بانک مرکزی روی وام متغیر اثر میگذارد. نرخ ثابت از ارزش اوراق قرضه پیروی میکند که بعد از این کاهش شروع به پایین آمدن کرد، پس نرخهای ثابت هم بهزودی کمتر میشود.
الان وام ثابت بگیرم یا متغیر؟
بستگی به بازهٔ زمانی شما دارد. اگر قصد دارید چند سال بمانید، خیلی از کارشناسان به وام سه سالهٔ ثابت با نرخ خوب اشاره میکنند. اگر فقط یک یا دو سال لازم دارید، حساب فرق میکند. با مشاور وامتان مشورت کنید.
کاهشهای بیشتری در راه است؟
بانک مرکزی اشاره کرد که اگر تورم به کاهش ادامه دهد، کاهشهای بیشتری در پیش است. تحلیلی از فضای هشت کاهش تا سال ۲۰۲۶ گفت، اما هیچچیز قطعی نیست.