در اکتبر ۲۰۲۶ نزدیک یک سال است که نرخ سیاستی بانک مرکزی کانادا تغییر نکرده، و برداشت من از صحبت‌های اخیر آقای تیف مکلم دربارهٔ تورم این است که دورهٔ ثبات نرخ بهره شاید به پایان نزدیک شده باشد. او هیچ قولی نداده است. اما به نظر من لحن این سخنرانی احتمال افزایش نرخ در جلسهٔ ۲۸ اکتبر یا نهم دسامبر را جدی‌تر کرده.
من مجتبی عسگریان هستم، مشاور ارشد املاک در تورنتو و مدیر تیم عسگریان. من از طرف بانک مرکزی حرف نمی‌زنم و ممکن است برداشتم از صحبت‌های آقای مکلم اشتباه باشد. اما اگر وام مسکن دارید یا به خرید خانه فکر می‌کنید، این از آن سخنرانی‌هایی است که بهتر است جدی بگیرید.
لحن رئیس بانک مرکزی در اکتبر ۲۰۲۶ چه می‌گفت
می‌دانیم که در اکتبر ۲۰۲۶ نزدیک یک سال است نرخ سیاستی تغییر نکرده، و دورهٔ طولانی ثبات همه را عادت می‌دهد که ادامهٔ آن را فرض بگیرند. برداشت من از صحبت‌های اخیر رئیس بانک مرکزی دربارهٔ تورم و تصمیم‌های بعدی این است که او دارد بازار را برای افزایش نرخ بهره آماده می‌کند، هرچند هنوز نمی‌شود با اطمینان در این باره اظهار نظر کرد.
هیچ رئیس بانک مرکزی نمی‌خواهد افزایش دوبارهٔ تورم را دیر تشخیص بدهد. اگر بانک مرکزی خیلی دیر واکنش نشان بدهد، شاید بعداً مجبور شود نرخ بهره را با شدت بیشتری بالا ببرد، همان طور که در سالهای گذشته انجام داد. من فکر می‌کنم مکلم می‌خواهد قبل از رسیدن به آن نقطه دست به کار شود. دو جلسهٔ مهم ۲۸ اکتبر و نهم دسامبر است و من نمی‌دانم در کدام یکی از این دو جلسه تغییری اعمال میشود.
چرا هزینهٔ انرژی و غذا فشار تورمی را نگه می‌دارد
یکی از دلایل نگرانی من فشار دوبارهٔ قیمت انرژی بر تورم است. قیمت نفت از اوج خودش پایین آمده، اما در اکتبر ۲۰۲۶ هزینهٔ سوخت برای خیلی از کسب و کارها هنوز بالاست. قیمت گازوئیل برای حمل و نقل، کشاورزی و زنجیرهٔ تأمین مواد غذایی اهمیت زیادی دارد.
وقتی هزینهٔ حمل بار بالا می‌رود، بخشی از آن هزینه به قیمت کالاها منتقل میشود. وقتی هزینهٔ تولید و جابه‌جایی غذا بالا می‌رود، پایین آوردن تورم سخت‌تر میشود. به نظر نمی‌رسد این فشارهای تورمی ظرف چند هفته کاملاً از بین بروند و برای همین فکر می‌کنم بانک مرکزی دارد خودش را برای تصمیم سخت‌تری آماده می‌کند.
تعادلی که بانک مرکزی باید برقرار کند
افزایش نرخ بهره برای اقتصاد کانادا بی‌هزینه نیست. در اکتبر ۲۰۲۶ خیلی از خانواده‌ها همین حالا هم با هزینه‌های بالای زندگی و قسط وام درگیرند و خیلی از خریدارها منتظرند ببینند شرایط وام مسکن به چه سمتی می‌رود. اقتصاد کانادا هنوز با پیامدهای تنش تجاری و ضعف بعضی از بخش‌ها روبه‌رو است. بانک مرکزی باید بین مهار تورم و فشار نیاوردن بیش از حد به اقتصاد تعادل برقرار کند.
برداشت من این است که مکلم احتمالاً افزایش‌های محدود و تدریجی را ترجیح می‌دهد. توجه کنید که این به معنی بازگشت نرخ بهره به ۵ درصد، مثل دورهٔ قبلی، نیست. سناریویی که من محتمل می‌دانم چند افزایش کوچک‌تر همراه با وقفه بین تصمیم‌ها است. تعداد و زمان این افزایش‌ها هنوز مشخص نیست.
اثر نرخ سیاستی بالاتر بر وام‌های ثابت و متغیر
برای بازار مسکن مهم‌ترین سؤال این است که این شرایط چه اثری روی وام‌های ثابت و متغیر می‌گذارد. اگر نرخ سیاستی بانک مرکزی بالا برود، هزینهٔ وام‌های متغیر معمولاً تحت تأثیر قرار می‌گیرد. در مثالی که بررسی می‌کنم، نرخ یک وام متغیر در شروع حدود ۳.۳۵ درصد است. اگر این نرخ در مجموع یک درصد بالا برود، به حدود ۴.۳۵ درصد می‌رسد که به بعضی نرخ‌های ثابت پنج سالهای که در اکتبر ۲۰۲۶ دیده میشود نزدیک است. نرخ پیشنهادی واقعی هر وام به شرایط مالی متقاضی و قراردادش بستگی دارد.
نرخ‌های ثابت هم تغییر می‌کنند. در همان چند هفتهٔ قبل از اکتبر ۲۰۲۶ نرخ ثابت خیلی از بانک‌های اصلی بالا رفت. برای همین دو توصیه دارم. یک، کسی که امروز وام ثابت می‌گیرد باید شرایط خروج زودهنگام و جریمهٔ احتمالی قرارداد را هم بررسی کند. دو، کسی که وام متغیر می‌گیرد باید توان پرداخت قسطی بالاتر از قسط شروع را داشته باشد.
به نظر من وام متغیر هنوز برای یک دسته از خریدارها می‌تواند گزینهٔ بهتری باشد، و این را در اکتبر ۲۰۲۶ می‌گویم با این هشدار که شرایط ممکن است خیلی زود تغییر کند. دلیلش این است که نرخ متغیر بعد از افزایش احتمالی امکان پایین آمدن در آینده را هم دارد، هرچند هیچ تضمینی وجود ندارد که چه زمانی پایین بیاید. انتخاب بین وام ثابت و متغیر باید با بودجه و میزان تحمل ریسک هر خانواده هماهنگ باشد.
قبل از جلسه‌های ۲۸ اکتبر و نهم دسامبر چه کنیم
پیام اصلی این سخنرانی به نظر من این است که نباید ثبات فعلی نرخ بهره را دائمی فرض کنید. اگر موعد تمدید وامتان نزدیک است، بهتر است چند سناریوی پرداخت ماهانه را از حالا حساب کنید. اگر قصد خرید خانه دارید، توان خریدتان را فقط با نرخ پیشنهادی اکتبر ۲۰۲۶ نسنجید.
تصمیم بعدی بانک مرکزی هنوز اعلام نشده است. آمادگی برای تغییر نرخ بهره همان چیزی است که به خریدارها و صاحب‌خانه‌ها کمک می‌کند، و این آمادگی هیچ هزینه‌ای برای شما ندارد.
اگر می‌خواهید تمدید وام یا خریدتان را با نرخی بالاتر بسنجیم، فرم پایین این صفحه را پر کنید یا یک مشاورهٔ رایگان رزرو کنید. سلامت و برقرار باشید.
سوالات متداول
جلسهٔ بعدی تصمیمگیری بانک مرکزی کانادا دربارهٔ نرخ بهره چه زمانی است؟
دو جلسهٔ تصمیمگیری بعد از نوشتن این مطلب در اکتبر ۲۰۲۶، ۲۸ اکتبر و نهم دسامبر است. تا اکتبر ۲۰۲۶ بانک مرکزی اعلام نکرده بود که در کدام جلسه تغییری اعمال میشود و نرخ سیاستی هم نزدیک یک سال بدون تغییر مانده بود.
وام ثابت بگیریم یا متغیر؟
این انتخاب باید با بودجه و میزان تحمل ریسک شما هماهنگ باشد. در اکتبر ۲۰۲۶ به نظر من وام متغیر هنوز می‌تواند برای یک دسته از خریدارها گزینهٔ بهتری باشد، چون نرخ متغیر بعد از افزایش احتمالی امکان پایین آمدن در آینده را هم دارد، هرچند زمانش تضمینی نیست. اگر وام ثابت می‌گیرید، شرایط خروج زودهنگام و جریمهٔ قرارداد را بررسی کنید. اگر وام متغیر می‌گیرید، باید توان پرداخت قسطی بالاتر از قسط شروع را داشته باشید.
اگر بانک مرکزی نرخ بهره را بالا ببرد، قسط وام متغیر چقدر بیشتر میشود؟
در مثالی که اینجا بررسی شده، نرخ یک وام متغیر که در اکتبر ۲۰۲۶ از حدود ۳.۳۵ درصد شروع میشود، بعد از یک درصد افزایش به حدود ۴.۳۵ درصد می‌رسد. نرخ پیشنهادی واقعی هر وام به شرایط مالی متقاضی و قراردادش بستگی دارد، پس معیار درست این است که ببینید با نرخ یک درصد بالاتر هم از عهدهٔ قسط برمی‌آیید یا نه.